تعجب محققان از نتایج تحقیقات جدید روی کتابهای صوتی؛
مخاطبان کتابهای صوتی، روایت هوش مصنوعی را ترجیح میدهند
نتایج یک پژوهش جدید در آمریکا نشان میدهد برخلاف تصور رایج و انتقادهایی که به استفاده از هوش مصنوعی در تولید کتابهای صوتی وارد میشود، بسیاری از شنوندگان پس از شنیدن نمونههای مختلف، نسخههای روایتشده با هوش مصنوعی را جذابتر، باکیفیتتر و تأثیرگذارتر از نسخههای اجراشده توسط گویندگان انسانی ارزیابی کردهاند.
به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) از ورایتی، پژوهشی که توسط موسسه تحقیقاتی ادیسون و شرکت SSRS به سفارش شرکت تولید کتاب صوتی مبتنی بر هوش مصنوعی انجام شده، نشان میدهد مخاطبان در بسیاری از موارد، روایتهای تولیدشده با هوش مصنوعی را بر روایتهای انسانی ترجیح میدهند.
این تحقیق با مشارکت یکهزار و پنج شنونده کتابهای صوتی داستانی انجام شد. شرکتکنندگان به دو گروه تقسیم شدند و هر گروه بخشی از یک کتاب صوتی را شنید؛ یک گروه نسخهای با صدای تولیدشده توسط هوش مصنوعی و گروه دیگر نسخهای با گویندگی انسانی. نکته مهم این بود که هیچیک از افراد هنگام شنیدن فایلها نمیدانستند از چه فناوری یا روشی برای تولید صدا استفاده شده است.
پس از آنکه به شرکتکنندگان اعلام شد یکی از نسخهها با هوش مصنوعی تولید شده، ۶۱ درصد از آنها تولید چندصدایی (Multi-Cast) شرکت Spoken را مطلوب ارزیابی کردند، در حالی که این میزان برای نسخه دارای گویندگی انسانی ۵۳ درصد بود.
نتایج پژوهش همچنین نشان داد نسخه هوش مصنوعی در شاخص «کیفیت روایت» نیز امتیاز بالاتری کسب کرده است؛ بهطوری که ۶۶ درصد از شرکتکنندگان کیفیت روایت آن را مطلوب دانستند، در حالی که این رقم برای نسخه انسانی ۶۰ درصد بود. در شاخص «میزان درگیر کردن مخاطب» نیز روایت هوش مصنوعی با کسب ۵۸ درصد، از روایت انسانی با ۴۹ درصد پیشی گرفت.
«فیل مارشال»، مدیرعامل شرکت Spoken، با اشاره به نتایج این مطالعه گفت این یافتهها حتی برای خود شرکت نیز تا حدی غافلگیرکننده بوده است. به گفته او، طراحی پژوهش بهگونهای انجام شده بود که افراد پیش از شنیدن فایلها هیچ ذهنیت مثبت یا منفی نسبت به هوش مصنوعی نداشته باشند و همین موضوع اعتبار نتایج را افزایش داده است.
«مگان لازوویک»، معاون موسسه تحقیقاتی ادیسون نیز گفت هدف پژوهش حذف هرگونه پیشداوری درباره هوش مصنوعی بوده است تا واکنش واقعی مخاطبان سنجیده شود. او افزود نتایج نشان داد بسیاری از شنوندگان نهتنها نسبت به استفاده از هوش مصنوعی دیدگاه منفی نداشتند، بلکه معتقد بودند این فناوری تجربه شنیدن کتاب را بهبود بخشیده است.
با این حال، مارشال تأکید کرد که همه آثار تولیدشده با هوش مصنوعی کیفیت یکسانی ندارند و بخشی از انتقادها به کتابهای صوتی ارزان و کمکیفیت کاملاً قابلدرک است. او به پروژه کتاب صوتی «ادیسه» هومر با صدای شبیهسازیشده مایکل کین اشاره کرد و گفت تولید یک اثر جذاب با هوش مصنوعی همچنان نیازمند دقت، طراحی و کار هنری فراوان است.
مدیرعامل Spoken در پایان تاکید کرد که آینده کتابهای صوتی همچنان به نویسندگان وابسته است و هوش مصنوعی قرار نیست جای خلاقیت آنها را بگیرد، بلکه ابزاری برای ارائه داستانها به شکلی تأثیرگذارتر به مخاطبان خواهد بود. به گفته او، نتایج این پژوهش نشان میدهد کتابهای صوتی مبتنی بر هوش مصنوعی تنها ارزانتر و سریعتر نیستند، بلکه در بسیاری از موارد از نظر مخاطبان تجربهای بهتر نیز ارائه میکنند.